សុខភាព
ធាត់ជ្រុលជាជំងឺអ្វី ?
ដោយ អៀង សុខម៉ិញ
អត្ថបទចុះផ្សាយកាលពីថ្ងៃទី 28/12/2009 កែប្រែលើកចុងក្រោយកាលពីថ្ងៃទី 28/12/2009 10:48 ម៉ោងសកល
ធាត់ជ្រុល
ធាត់ឡើងចុកខ្លាញ់ជាជំងឺមួយ។ ចំនួនមនុស្សកើតជំងឺនេះ
កើនឡើងយ៉ាងឆាប់រហ័សគួរឱ្យព្រួយបារម្ភ ជាពិសេសកុមារ
នាទសវត្សចុងក្រោយនេះ។ ការពារជំងឺធាត់ជ្រុល តាំងពីនៅវ័យកុមារភាព
ជាកត្តាចាំបាច់បំផុតក្នុងការបញ្ចៀស កុំឱ្យមានជំងឺធាត់ចុកខ្លាញ់
និង ជំងឺផ្សេងៗ ទៀត។ តើត្រូវការពារយ៉ាងដូចម្តេច ? អ្វីជាបុព្វហេតុ
នាំឱ្យមាន ការឡើងទម្ងន់ជ្រុលបែបនេះ ? សូមស្តាប់អញ្ជើញ អៀងសុខម៉ិញ
ប្រែសម្រួល ប្រសាសន៍របស់លោកស្រី វេជ្ជបណ្ឌិត Patricia Lubensky ។
សូមចុចខាងក្រោមដើម្បីស្តាប់ ៖
សូមចុចខាងក្រោមដើម្បីស្តាប់ ៖
បទអត្ថាធិប្បាយរបស់ អៀង សុខម៉ិញ
ធាត់ជ្រុលឡើងចុកខ្លាញ់ជាជំងឺមួយដែលយើងអាចការពារបាន
(រូបថត : Reuters)
(រូបថត : Reuters)
តើ កុមារប្រភេទណាជាអ្នករងគ្រោះនឹងជំងឺធាត់ចុកខ្លាញ់នេះ។ ពុំមានការបែងចែកឡើយ កុមារគ្រប់ស្រទាប់វណ្ណៈ ក្រ ឬ មាន សុទ្ធតែអាចកើតជំងឺនេះបានទាំងអស់ ឱ្យតែបរិភោគច្រើនឥតឈប់ និង មិនសូវបញ្ចេញកម្លាំងថាមពល។ បើមានគ្រួសារបងប្អូន មាតាបិតា ជីដូនជីតា មានជំងឺធាត់ស្រាប់ទៀតនោះ កុមារកើតជំនាន់ក្រោយ រឹតតែងាយធាត់ចុកខ្លាញ់ណាស់។
កុមារទាំងអស់សុទ្ធតែអាចមាន គ្រោះកើតជំងឺធាត់ចុកខ្លាញ់មិនថា កុមារទាំងនោះ ស្ថិតនៅក្នុងស្រទាប់ណានៃសង្គមទេ។ តែសូមបញ្ជាក់ថាជំងឺធាត់ចុកខ្លាញ់នេះ រឹតតែងាយកើត បើមានម្តាយ ឬ ឪពុកមានជំងឺនេះស្រាប់។ ជាឧទាហរណ៍ជាក់ស្តែង បើមានម្តាយ ឬ ឪពុកតែម្នាក់ នោះគ្រោះងាយកើតជំងឺនេះ មានច្រើនជាងជនទូទៅ បួនដង តែបើម្តាយឪពុកទាំងពីរនាក់មានជំងឺនេះ កូនៗរបស់គាត់ត្រូវប្រឈមនឹងគ្រោះកើតជំងឺធាត់ជ្រុលដល់ ៨ដងលើសជនធម្មតា។ យើងអាចនិយាយថា នេះជាកត្តាពូជក៏បាន តែកត្តាពូជនេះ វាបូកផ្សំនឹងរបៀបរបបរស់នៅប្រចាំថ្ងៃផង និង កត្តាបរិយាកាសជុំវិញផង។ កង្វល់របស់គ្រូពេទ្យឯកទេសបច្ចុប្បន្នដើម្បីជួយឪពុកម្តាយ គឺការរកមូលហេតុ ដែលនាំឱ្យ ឡើងទម្ងន់ និង ណែនាំពីរបបអាហារត្រឹមត្រូវ និង ការធ្វើសកម្មភាពផ្លូវកាយសមស្រប។
ជំងឺ ធាត់ចុកខ្លាញ់ចាប់ផ្តើមឡើងដោយសន្សឹមៗ កុមារធាត់ឡើងៗ ហើយបើបានមក ពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យ តាំងពីដំបូងភ្លាមនៅពេលដែលកុមារ ឬទារកផ្តើមឡើងទម្ងន់ខុសពីធម្មតា មុនកុមារមានអាយុ ៦ឆ្នាំ គេអាចជួយធ្វើអន្តរាគមន៍ រកមូលហេតុដែលបង្កភាពមិនធម្មតា និងអាចជួយការពារកុំឱ្យកើតជំងឺធាត់ចុកខ្លាញ់បានទាន់។ ព្រោះវ័យកុមារ ជាវ័យដំបូងនៃការវិឌ្ឍន៍របស់ជំងឺ ហើយក៏ជាពេលវេលាសំខាន់និង ប្រសើរបំផុតសំរាប់ការពារជំងឺនេះ។ ជាការពិតថាវាមិនមែនជាការងាយស្រួលឡើយ ក្នុងការវាស់ទម្ងន់កុមារ ថាកុមារធាត់ល្មម ឬ ធាត់លើសហួសកំរិតទំហំខ្លួននោះ។ ទម្ងន់កុមារ មិនអាស្រ័យទៅលើតែអាយុទេ ទំហំខ្លួនកុមារប្រែប្រួលជានិច្ច។ ទម្ងន់ខ្លួនតែម្យ៉ាងមិនអនុញ្ញាត ឱ្យយើងធ្វើវិនិច្ឆ័យបានឡើយ។ ត្រូវតែគិតបូកជាមួយកំពស់ ទើបយកជាការបាន។ របៀបគិតវាស់ទម្ងន់ត្រឹមត្រូវដែលស្របនឹងទំហំខ្លួនរបស់មនុស្ស ម្នាក់ៗ គឺត្រូវយកទម្ងន់ខ្លួន ចែកនឹងកំពស់ដែលលើកជាការេ។ លទ្ធផលនេះ គេអាចហៅថា ជាទំហំម៉ាសខ្លួន ហើយដែល យើងអាចចុចដៅនៅក្នុង តារាងក្រាហ្វិក ទំហំខ្លួនសំរាប់ផ្ទៀងផ្ទាត់ការវិឌ្ឍន៍របស់កុមារ ដើម្បីតាមដានបាន។ ជាទូទៅ នៅពេលទារកមានអាយុក្រោមមួយខួប ទំហំខ្លួន ដេញឡើងខ្ពស់ជានិច្ច។ នេះជាប្រការធម្មតា តែចាប់ពីមួយខួបដល់បីឆ្នាំ ទំហំខ្លួនត្រូវតែ ថយចុះមកវិញ។ នេះមិនមានន័យថា កុមារមិនឡើងទម្ងន់ធំធាត់ទេ តែកុមារកំពុងលូតកំពស់ និងធំរាល់ថ្ងៃ។ ចាប់ពីអាយុ៦ ឆ្នាំ ឡើងទៅ ទើបខ្សែទំហំខ្លួនចាប់ផ្តើមឡើងជាថ្មី ម្តងទៀត។ សូមបញ្ជាក់នេះមិនមែនជាតារាងកំពស់ និង ទម្ងន់របស់កុមារ ដែលមាននៅក្នុងប័ណ្ណតាមដានសុខភាពកុមារទេ។ (សូមមើលតារាងទំហំ)
តាម រយៈខ្សែគំនូស អាយុនិងទំហំមាសខ្លួន គេអាចដឹងបានថាតើកុមារកំពុង លូតលាស់ត្រឹមត្រូវ ឬ ងាកទៅរកផ្លូវឡើងទម្ងន់ ដែលអាចក្លាយជាជំងឺធាត់ជ្រុលចុកខ្លាញ់ ទៅថ្ងៃក្រោយ។
ការ ការពារដ៏ប្រសើរម្យ៉ាងទៀត គឺកុមារត្រូវការបញ្ចេញកំលាំងកាយជាចាំបាច់ ចេះដើរ ត្រូវតែបណ្តោយឱ្យក្មេងដើរ និងរត់លេង។ អង្គុយមុខកញ្ចក់ទូរទស្សន៍ជាសត្រូវចំបង វានឹងនាំទៅរកការឡើងទម្ងន់។
ចំពោះកុមារដែលមានទម្ងន់លើស ធម្មតា ឬ មានជំងឺធាត់ជ្រុលទៅហើយ ជាដំបូង ត្រូវតែធ្វើតុល្យការឡើងវិញ និង វិភាគឱ្យបានដឹងពីបុព្វហេតុ ដែលនាំមកដល់ ដំណាក់កាលឈឺជំងឺធាត់ចុកខ្លាញ់នេះ វិភាគឱ្យបានដឹងពីរបៀបរបបរស់នៅ ហូបចុករបស់អ្នកជំងឺ និងដឹងថាតើមានសមាជិកក្នុងគ្រួសារកើតជំងឺនេះដែរឬអត់។ ហើយនៅទីបញ្ចប់ត្រូវសិក្សាវិភាគពីការបញ្ចេញសកម្មភាពផ្លូវកាយរបស់ កុមារជាប្រចាំថ្ងៃ។ ជាការសិក្សា និងវិភាគវែងឆ្ងាយ តែជាទូទៅគេតែសង្កេតឃើញថា កុមារដែលមានជំងឺធាត់ចុកខ្លាញ់ ឬ កំពុងដើរលើផ្លូវឈានទៅមានជំងឺនេះ ច្រើនជាកុមារដែលបរិភោគមិនឈប់ ទំពារមិនឈប់ ឆ្ងាញ់រហូត ហើយមិនសូវបញ្ចេញកំលាំងទេ។ ក្នុងដំណាក់នេះ ការព្យាបាលត្រូវប្រើរយៈពេលយូរត្រូវមាន ការតាមដានជាប់ជានិច្ច ព្រោះដំបូន្មានតែមាត់មិនមានប្រយោជន៍ទេពេលនេះ។ ត្រូវមានគ្រូពេទ្យតាមជាប់ ដើម្បីប្តូរទម្លាប់រស់នៅ និង ហូបចុក ធ្វើយ៉ាងណាផ្តាច់ ទម្លាប់ទំពារឥតឈប់ឱ្យបាន។ លទ្ធផលនឹងបានប្រសើរ បើមានការសហការពី គ្រួសារទាំងមូល ខិតខំប្តូរទម្លាប់ចាស់បន្តិចម្តងៗ។ បន្តិចម្តងៗណា ! មិនមែន ប្តូរ ក្រលាប់ចាក់ភ្លាមភ្លែតទេ។ បន្លែ និងផ្លែឈើ មុនពេលបាយបន្តិច ជាការប្រសើរ។ ព្រោះពេលក្រោយបាយកុមារច្រើនតែលែងឃ្លាន។
ការវិវឌ្ឍន៍ របស់ជំងឺធាត់ជ្រុល ចុកខ្លាញ់ មានប្រវត្តិដូចគ្នាមិនថា ចំពោះកុមារ ឬ មនុស្សពេញវ័យទេ។ បើមានជាតិកាឡូរី មានច្រើននៅក្នុងខ្លួនលើតម្រូវការរបស់សរីរាង្គកាយ។ បរិយាកាសសង្គម បញ្ហាផ្លូវចិត្ត កត្តាពូជ ក៏ដូចជាវប្បធ៌មអាហារ សុទ្ធតែមានឥទ្ធិពលនាំឱ្យឡើងទម្ងន់ដែរ។ ម្យ៉ាងវិញទៀត សង្គមបច្ចុប្បន្នជាសង្គម ជ្រឿនលឿន សង្គមឧស្សាហកម្ម ដែលបណ្តាជនមិនសូវបញ្ចេញកម្លាំងពលកម្ម ជាភ្នាក់ងារសំខាន់មួយក្នុងការជួយជម្រុញមនុស្សឲ្យធាត់។
បន្លែនិងផ្លែឈើជាចំណីអាហារដ៏ប្រសើរមួយសំរាប់សុខភាព
(រូបថត ៖ ខឹម សុវណ្ណារ៉ា/RFI)
(រូបថត ៖ ខឹម សុវណ្ណារ៉ា/RFI)
No comments:
Post a Comment